fbpx

Tri ditë dialogu dhe bashkëpunimi: Hakatoni për politika shqyrton mënyrat për ta bërë sektorin kulturor të Kosovës më gjithëpërfshirës dhe më të qasshëm

Nga 4 deri më 6 nëntor 2026, OJQ Integra dhe OJQ CASA organizuan Hakatonin për politika: Adresimi i sfidave të zhvillimit të audiencës, duke mbledhur organizata me bazë në komunitet, artistë, profesionistë të kulturës, përfaqësues të shoqërisë civile dhe aktorë institucionalë nga e gjithë Kosova për tri ditë diskutimesh, bashkëpunimi dhe zgjidhjeje të përbashkët të problemeve.

Hakatoni krijoi një hapësirë bashkëpunimi për të shqyrtuar se si politikat, institucionet dhe nismat kulturore mund ta mbështesin më mirë krijimtarinë e larmishme kulturore, duke mundësuar njëkohësisht pjesëmarrje më të gjerë, më gjithëpërfshirëse dhe më kuptimplotë në jetën kulturore.

Në diskutime, zhvillimi i audiencës u trajtua si një proces afatgjatë dhe i dyanshëm, që shkon përtej rritjes së pjesëmarrjes në ngjarjet kulturore. Ky proces fillon me njohjen e audiencave ekzistuese dhe atyre potenciale, me të kuptuarit e interesave, nevojave dhe përvojave të tyre të ndryshme, si dhe me identifikimin e pengesave që ua pamundësojnë pjesëmarrjen në jetën kulturore. Adresimi i këtyre pengesave kërkon ndërtimin e besimit dhe të marrëdhënieve të qëndrueshme me komunitetet, përgatitjen e programeve kulturore që u përgjigjen nevojave të tyre dhe që janë të qasshme, si dhe sigurimin që audiencat dhe aktorët e ndryshëm kulturorë të kenë mundësi të marrin pjesë si në aktivitetet kulturore, ashtu edhe në formësimin e politikave kulturore dhe të prioriteteve institucionale.

  • Politikat kulturore, krijimtaria dhe programimi: Shqyrtimi se si politikat kulturore dhe praktikat institucionale mund ta mbështesin më mirë krijimtarinë e larmishme kulturore, artistët në fillim të karrierës, nismat e pavarura dhe programimin kulturor inovativ. Në diskutime u trajtua edhe rëndësia e hartimit gjithëpërfshirës të politikave, e mekanizmave të mbështetjes institucionale dhe e mundësive që aktorët e ndryshëm kulturorë të kontribuojnë në përcaktimin e prioriteteve kulturore.
  • Qasja në kulturë dhe pjesëmarrja gjithëpërfshirëse: Identifikimi i pengesave institucionale, gjeografike, ekonomike, gjuhësore dhe shoqërore që kufizojnë qasjen në jetën kulturore, si dhe shqyrtimi i mënyrave për t’i bërë aktivitetet dhe hapësirat kulturore më të qasshme. Grupi u përqendrua te pjesëmarrja kuptimplotë, te përfshirja e audiencave që kanë më pak mundësi për të marrë pjesë dhe te përgatitja e programeve kulturore që u përgjigjen interesave, nevojave dhe përvojave të ndryshme të komuniteteve.
  • Arti dhe kultura për dialogun ndërmjet komuniteteve dhe kohezionin social: Shqyrtimi i potencialit të artit dhe të nismave kulturore për t’i afruar komunitetet, për të nxitur shkëmbimin ndërkulturor, për të sfiduar stereotipet dhe për të forcuar mirëkuptimin dhe besimin e ndërsjellë. Në diskutime u shqyrtua se si bashkëpunimi kulturor dhe përvojat e përbashkëta krijuese mund të kontribuojnë në marrëdhënie më gjithëpërfshirëse dhe në një kohezion social më të fortë.

Barazia gjinore, pjesëmarrja e të rinjve, përfshirja e komuniteteve joshumicë dhe qasshmëria u trajtuan si prioritete të përbashkëta në të tri fushat tematike.

Hakatoni ndoqi një metodologji me pjesëmarrje aktive dhe të orientuar drejt zgjidhjeve, duke i udhëhequr pjesëmarrësit nga të kuptuarit e kontekstit aktual dhe identifikimi i sfidave deri te hartimi i ndërhyrjeve praktike dhe i rekomandimeve për politika. Përmes kontributeve të ekspertëve, diskutimeve në grupe tematike, ushtrimeve ndërvepruese dhe seancave të punës së përbashkët, pjesëmarrësit shqyrtuan praktikat ekzistuese, identifikuan mangësitë institucionale dhe strukturore dhe shqyrtuan mundësitë për ndryshim.

Në ditën e fundit, të tri grupet tematike paraqitën gjetjet dhe rekomandimet e tyre kryesore. Pjesëmarrësit shqyrtuan së bashku masat e propozuara dhe përcaktuan cilat prej tyre kishin përparësi, diskutuan përgjegjësitë institucionale dhe partneritetet e mundshme, si dhe identifikuan mënyra të mundshme për zbatimin e tyre.

Nga diskutimet te rekomandimet për politika

Idetë dhe rekomandimet e hartuara gjatë Hakatonit do të shërbejnë drejtpërdrejt për hartimin e Udhëzimeve për zhvillimin e audiencës për nismat dhe institucionet kulturore. Udhëzimet synojnë t’u ofrojnë institucioneve kulturore, hartuesve të politikave dhe aktorëve të pavarur kulturorë orientim praktik për të zhvilluar qasje më gjithëpërfshirëse ndaj krijimtarisë, programimit dhe pjesëmarrjes në kulturë.

Duke mbledhur këndvështrime nga komunitete dhe sektorë të ndryshëm, Hakatoni ndihmoi në krijimin e një mirëkuptimi të përbashkët se zhvillimi kuptimplotë i audiencës kërkon më shumë sesa arritjen te audienca të reja. Ai nënkupton gjithashtu krijimin e kushteve që komunitetet e ndryshme të ndikojnë në programimin kulturor, të marrin pjesë në vendimmarrje dhe t’i shohin përvojat dhe interesat e tyre të pasqyruara në jetën kulturore.

OJQ Integra dhe OJQ CASA dëshirojnë t’i falënderojnë të gjithë pjesëmarrësit, ekspertët dhe përfaqësuesit e institucioneve për kontributet e tyre të vlefshme, çiltërsinë dhe përkushtimin gjatë këtyre tri ditëve.

Hakatoni për politika u organizua në kuadër të projektit The BIG Project – Barabar Initiative (Going) Grassroots, i cili zbatohet nga OJQ Integra dhe OJQ CASA dhe financohet nga Bashkimi Evropian. Aktiviteti i Policy Hackathon-it u bashkëfinancua gjithashtu nga Ambasada e Zvicrës në Kosovë.